Bir masanın etrafında: ortak akılla karar almak
Ortak akıl ve dayanışma
Bir işletmeyi yönetirken günün büyük bölümü operasyonel kararlarla geçer. Hangi tedarikçiyle çalışılacağı, üretimin nasıl planlanacağı veya sevkiyatın hangi saatte çıkacağı gibi başlıklar hızlı ve net adımlar gerektirir. Toplu yemek üretimi gerçekleştiren UYSA Yemek bünyesinde her gün bu pratik kararların içinde çalışıyoruz. Ancak sivil toplum ve meslek kuruluşlarında görev aldım diyebileceğim kurullarda bir masanın etrafına oturulduğunda, karar alma biçiminin bambaşka bir derinlik kazanması gerektiği anlaşılır.
Farklı ölçeklerde iş yapan, farklı saha tecrübelerine sahip insanların aynı masa etrafında buluşup ortak bir karara varması başlı başına bir okuldur. İnsan kendi işletmesinde son sözü söyleyen kişi olabilir; fakat ortak masada kimsenin bir diğerine hiyerarşik bir üstünlüğü yoktur. Orada yalnızca sözün ağırlığı, olgunun doğruluğu ve sektörün ortak faydası vardır.
İnsanın kendi iş yerinin dışına çıkıp sektörel bir masada sorumluluk alması, bakış açısını genişleten önemli bir pratiktir. Kendi mutfağınızda sadece kendi pencerenizden gördüğünüz bir mesele, masanın karşı tarafında oturan bir başka üreticinin gözlemiyle birleştiğinde yeni bir boyut kazanır. Ortak masa, bireysel kaygıların geride bırakıldığı ve bütünün iyiliğinin arandığı yerdir.
Dinlemenin ve Sükûnetin Değeri
Komite ve kurul çalışmalarında öğrenilen ilk ders, konuşmadan önce dinlemenin kıymetidir. Masadaki herkesin kendi saha gözlemini sabırla dinlediğinizde, kendi pencerenizden göremediğiniz bir detayı başkasının cümlesinde bulursunuz. Ortak karar alma kültürü, çok konuşanın fikrinin kabul edilmesi değil, herkesin katkısıyla uygulanabilir doğrunun ortaya çıkmasıdır.
İstişare alışkanlığı, insanın kendi fikrine aşırı bağlanmamasını öğretir. Bazen toplantıya çok emin olunan bir öneriyle girilir; ancak masadaki diğer meslektaşların saha tecrübeleri duyulduğunda, önerinin uygulamadaki olası etkileri daha net görülür ve düşünce olgunlaşır. Sükûnetle dinlemek ve veriye saygı duymak, sağlıklı istişarenin kapısını açan anahtardır.
Defterimde duran bir söz bu durumu şöyle özetler: "Hayat tasarruf edilmez, ya sarf edilir ya da israf." Ortak masalarda harcanan vakti ve emeği doğru yere sarf etmek, dedikodudan veya sonuçsuz tartışmalardan uzak durup doğrudan üretimin standartlarına odaklanmakla mümkündür. Zamanı somut ve faydalı gündemlere ayırmak, toplantıların bereketini artırır.
Kuralları ve Standartları Ortak Zeminde Anlamak
Bir meslek komitesinin temel işlevlerinden biri, sektörü düzenleyen kuralların sahada doğru anlaşılmasını ve uygulanmasını sağlamaktır. UYSA Yemek Hizmetleri mutfağında uyguladığımız ISO 22000 ve HACCP standartlarını, kayıtlı gıda işletmesi olmanın gerektirdiği hammadde izlenebilirliğini ve şahit numune alma disiplinini masadaki meslektaşlarla birlikte değerlendirmek her zaman öğretici olmuştur. Tarım ve Orman Bakanlığı mevzuatı doğrultusunda yürütülen resmi kontroller ve düzenli bakanlık denetimi süreçleri, ortak masada tüm işletmelere güven veren, standartları koruyan yapıcı birer rehber olarak ele alınır.
Bir masanın etrafında alınan kararların kalıcılığı, o masadaki insanların sorumluluk bilincinden gelir. İş hayatında nihai uygulama sorumluluğu her zaman işletmenin kendisine aittir; ancak meslek komitelerinde ortak düşünceyle olgunlaşan ilkeler, insanın kendi iş yerinde alacağı kararların da zeminini sağlamlaştırır. UYSA Yemek içindeki süreçlerimizi geliştirirken bu ortak istişare zemininden her zaman beslendik.
Ortak masada harcanan mesai hiçbir zaman boşa gitmez. Birbirini dinleyen, standartları yükseltmek için kafa yoran ve tecrübesini cömertçe paylaşan insanların kurduğu ortak dil, iş dünyasının gerçek sermayesidir. Her toplantıdan, dinlemeyi bilenlerin ve ortak emeğe saygı duyanların daha sağlam kararlarla kalktığı görülür.